معاون حقوقی رئیس جمهور عراقچی گفت توافق با عمان به معنای بازگشایی یا امن شدن تنگه هرمز نیست و هنوز اختلافهای مهمی حل نشده است.
معاون حقوقی عراقچی: توافق با عمان به معنای بازگشایی یا امن شدن تنگه هرمز نیست | Iran International غسان عاشور، تحلیلگر مسائل خاورمیانه، گفت با تحولات یک سال گذشته، نقش گروههای شبهنظامی عراقی به جایگاهی درجه دوم تنزل یافته و این گروهها در جنگ کنونی نیز نقش تعیینکنندهای ندارند.
او گفت برخی از این گروهها برای فاصله گرفتن از جمهوری اسلامی حتی از آمادگی خود برای تحویل سلاح به دولت عراق سخن گفتهاند، اما گروههای دیگر همچنان از تهران دستور میگیرند و اولویتشان اجرای دستورهای جمهوری اسلامی است. آسوشیتدپرس به نقل از دو مقام منطقهای آگاه گزارش داد ایران و عمان پیشنویس توافق بازگشایی تنگه هرمز را نهایی کردهاند و این توافق در انتظار تایید نهایی مجتبی خامنهای است.
این در حالی است که تفاهمنامه اسلامآباد میان واشینگتن و تهران پایدار نماند و همین موضوع، ابهامها درباره دوام توافق احتمالی جدید را افزایش داده است. گفتوگو با حسین علیزاده، تحلیلگر مسائل بینالملل، و شهرام خلدی، پژوهشگر تاریخ خاورمیانه و روابط بینالملل خبرگزاری رویترز به نقل از یک منبع ارشد ایرانی و دو مقام منطقهای گزارش داد که پیشنهادی در مذاکرات میان ایران و عمان برای پایان دادن به پنج ماه جنگ میان جمهوری اسلامی و آمریکا، کنترل کشتیهای ورودی به خلیج فارس از طریق تنگه هرمز را به ایران واگذار میکند.
اگر این توافق نهایی شود، یکی از بزرگترین امتیازهایی خواهد بود که تاکنون به جمهوری اسلامی داده شده است. با این حال، منابع منطقهای و ایرانی به رویترز گفتند که هنوز اختلافهای مهمی حل نشده و برخلاف اظهارات دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، توافق برای بازگشایی تنگه هرمز نزدیک به نهایی شدن نیست. به گفته این منابع، هنوز درباره نحوه اعمال کنترل، نقش ایران در کشتیهای خروجی، بازرسی شناورها و دریافت عوارض اختلاف نظر وجود دارد.
مقامهای ایرانی نیز از «پیشرفت قابل توجه» در مذاکرات با عمان خبر دادهاند، اما تاکید کردهاند که جزییات نهایی همچنان محل مذاکره است. مسعود پزشکیان در گفتوگو با صداوسیمای جمهوری اسلامی درباره زمان اطلاع از کشته شدن علی خامنهای گفت: «همان موقع که زدند، احساس کردم این اتفاق افتاده است. » او افزود: «به چه دلیلی رهبر ما را کشتند؟ به چه جرمی فرماندهان و دانشمندان ما را کشتند؟
هرچه فکر میکنم هیچ منطقی در آن نمیبینم. »او همچنین گفت ارتباط با مجتبی خامنهای «بسیار سخت» است، اما «بودنش برای ما قوت قلب است. » پزشکیان درباره بمباران محل برگزاری جلسه شورای عالی امنیت ملی در جریان جنگ ۱۲ روزه گفت قرار بود ساعت پنج با علی خامنهای دیدار کنند، اما محل جلسه بمباران شد. او افزود اعضای جلسه از محل خارج شدند و پس از اطلاع دادن ماجرا به خامنهای، او برایشان دعا کرد.
مذاکرات درباره بازگشایی تنگه هرمز در کانون تحولات روز بود. آسوشیتدپرس به نقل از دو مقام منطقهای گزارش داد پیشنویس توافق جمهوری اسلامی و عمان نهایی شده و برای تایید نهایی به مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ارائه شده است. همزمان، آنتونیو تایانی، وزیر خارجه ایتالیا، از گفتوگو با عباس عراقچی خبر داد و بر لزوم آزادی کامل کشتیرانی در تنگه هرمز، ادامه مذاکرات با آمریکا و جلوگیری از تشدید تنشها تاکید کرد.
اسماعیل بقائی و کاظم غریبآبادی نیز از نزدیک شدن مذاکرات تهران و مسقط به مرحله نهایی و تدوین سازوکار جدید تردد کشتیها در این آبراه خبر دادند. در حوزه تحریمها، وزارت خزانهداری آمریکا نام شرکتهای «فلای بغداد»، «فلای بغداد ایرلاینز» و «عراق اکسپرس» و دو هواپیما را از فهرست تحریمها خارج کرد، اما همزمان اطلاعات مربوط به یکی از افراد مرتبط با نیروی قدس سپاه پاسداران را در فهرست تحریمها بهروزرسانی کرد.
در تحولات منطقهای، سیانان گزارش داد ارتش اسرائیل برای نخستین بار از ماه ژوئن دستور تخلیه منطقهای در جنوب لبنان را صادر و حملات تازهای علیه مواضع حزبالله آغاز کرده است؛ حملاتی که همزمان با مذاکرات لبنان و اسرائیل در رم برای نهایی کردن آتشبس انجام شد. منابع لبنانی نیز از پیشرفت گفتوگوها درباره مرزها و سازوکار راستیآزمایی خبر دادند.
همچنین خبرگزاری عربستان سعودی گزارش داد وزیران خارجه عربستان سعودی، مصر، ترکیه و پاکستان بر حمایت از راهحلهای دیپلماتیک و تلاشهای میانجیگری برای کاهش تنشهای منطقهای تاکید کردند. در داخل ایران، مسعود پزشکیان در گفتوگو با صداوسیمای جمهوری اسلامی درباره کشته شدن علی خامنهای گفت از همان لحظه وقوع حمله احساس کرده بود این اتفاق رخ داده و کشته شدن رهبر جمهوری اسلامی، فرماندهان و دانشمندان را «بسیار سخت و دردناک» توصیف کرد.
عراقچی توافق عمان تنگه هرمز جمهوری اسلامی




