بررسی دیدارهای میامی برای پایان جنگ، فشارهای روانی ترامپ، خسارات زیرساختی انرژی در ایران و تحلیل شکافهای قدرت در ساختار سیاسی تهران.
در جریان تحولات اخیر دیپلماتیک، گزارشهای متعددی از تلاشهای ایالات متحده برای دستیابی به یک توافق جامع جهت پایان دادن به درگیریها در منطقه منتشر شده است.
بر اساس اطلاعات منتشر شده، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، و استیو ویتکاف، نماینده ویژه کاخ سفید، در دیداری کلیدی در شهر میامی با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر قطر، گفتگو کردند. این دیدار بخشی از یک استراتژی گستردهتر است که در آن کشورهای قطر، پاکستان، مصر، ترکیه و عربستان سعودی به عنوان میانجیهای اصلی تلاش میکنند تا فشارها را بر طرفین افزایش داده و آنها را به میز مذاکره بکشانند.
هدف اصلی از این رایزنیها، دستیابی به یک یادداشت تفاهم تک صفحهای است که چارچوبی اولیه برای توقف جنگ و آغاز مذاکرات دقیقتر را فراهم کند. این 움직یمهای دیپلماتیک در حالی صورت میگیرد که نقش قطر به عنوان پل ارتباطی میان واشینگتن و تهران بیش از هر زمان دیگری برجسته شده است و تلاشها برای کاهش تنشها در سطح منطقهای شدت یافته است.
همزمان با این رایزنیهای دیپلماتیک، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، از ابزارهای جنگ روانی برای فشار بر جمهوری اسلامی استفاده کرده است. او با انتشار مجموعهای از تصاویر گرافیکی در شبکه اجتماعی تروت سوشال، ادعاهایی را مطرح کرد که بر نابودی توان نظامی دریایی ایران متمرکز بود. در این تصاویر، ترامپ مدعی شد که تمامی کشتیهای نظامی ایران در دوران ریاستجمهوری او غرق شده و در اعماق دریا قرار دارند.
همچنین با عبارتهایی نظیر خداحافظی با پهپادها، تلاش کرد تا تصویری از شکست کامل توانمندیهای هوایی و پهپادی تهران ارائه دهد. این فشارها در حالی اعمال میشود که در داخل ایران، اعترافاتی درباره وضعیت وخیم زیرساختها صورت گرفته است. سقاب اصفهانی، یکی از مقامات مسئول در حوزه انرژی، به صراحت اعلام کرد که زیرساختهای حیاتی کشور، از جمله شبکه گاز، سوخت و صنایع فولاد و پتروشیمی، دچار آسیبهای جدی شدهاند.
او تاکید کرد که به دلیل این خسارات، کشور در یک و نیم تا دو سال آینده ناچار به صرفهجویی شدید خواهد بود و بخشی از ظرفیت تولید بنزین نیز با مشکل مواجه شده است. در کنار بحرانهای زیرساختی، تلاشهایی برای یافتن منابع درآمدی جدید در تنگه هرمز در جریان است. خبرگزاری تسنیم پیشنهاد داده است که ایران باید از عبور کابلهای تارهای نوری زیردریایی که روزانه حامل تراکنشهای مالی عظیم، بالغ بر ۱۰ تریلیون دلار هستند، درآمدزایی کند.
این طرح شامل سه گام عملی است: دریافت هزینه مجوز از شرکتهای خارجی، الزام غولهای فناوری مانند متا و مایکروسافت به پذیرش قوانین ایران و ایجاد انحصار تعمیر و نگهداری کابلها توسط شرکتهای داخلی. این رویکرد نشاندهنده تلاش تهران برای تبدیل زیرساختهای ارتباطی به اهرمهای فشار اقتصادی و حاکمیتی است. از سوی دیگر، تحلیلهای سیاسی درباره وضعیت داخلی جمهوری اسلامی حکایت از وجود شکافهای عمیق در ساختار قدرت دارد.
جمشید برزگر، تحلیلگر سیاسی، معتقد است که رقابت میان باندهای مختلف قدرت در ایران همواره وجود داشته اما به دلیل نبود رسانههای آزاد، این اختلافات در تاریکی باقی مانده است. او اشاره میکند که اظهارات ترامپ و برخی مقامهای غربی درباره به نتیجه نرسیدن مذاکرات، ریشه در همین اختلافات داخلی دارد. نشانههایی مانند واکنشهای تند به اظهارات عباس عراقچی یا انتقاد از محمدباقر قالیباف، گواه بر این تنشهاست.
برزگر تاکید میکند که در حال حاضر، فرماندهان سپاه پاسداران عملا اداره کشور را در دست گرفتهاند و نهادهای رسمی مانند مجلس شورای اسلامی به حاشیه رانده شدهاند، تا جایی که برگزاری جلسات به صورت مجازی و غیرحضوری، نشاندهنده وضعیت غیرعادی و بحرانی در مرکز تصمیمگیری است. در همین حال، در سطح بینالمللی، گزارشهای تکاندهندهای از کانادا منتشر شده است.
سازمان حقوق بشری بینای بیریث کانادا هشدار داده است که تعداد حملات یهودستیزانه در ابتدای سال ۲۰۲۶ از کل آمار سال گذشته فراتر رفته است. این سازمان با ثبت ۱۱ حادثه خشونتآمیز در مدت کوتاهی، خواستار تشکیل کارگروه اضطراری توسط دولت فدرال شده است تا از ارعاب جامعه یهودیان کانادا جلوگیری شود. این گزارشها نشان میدهد که تنشهای سیاسی در خاورمیانه، اثرات مخربی بر امنیت اجتماعی در نقاط مختلف جهان، از جمله آمریکای شمالی، بر جای گذاشته است
مذاکرات آمریکا و ایران تنگه هرمز دونالد ترامپ بحران انرژی ایران میانجیگری قطر
