مارکو روبیو از مخالفت چین با عوارضگیری ایران در تنگه هرمز و هستهای شدن تهران خبر داد و از اولویت دیپلماسی ترامپ در کنار فشارهای بینالمللی سخن گفت.
مارکو روبیو ، وزیر امور خارجه ایالات متحده، در یک مصاحبه تفصیلی با شبکه انبیسی نیوز، از جزئیات دیدارهای اخیر دونالد ترامپ با شی جینپینگ، رهبر چین، پرده برداشت و اعلام کرد که موضوعات مربوط به جمهوری اسلامی ایران یکی از محورهای اصلی این گفتگوها بوده است.
روبیو تاکید کرد که پکن در این دیدارها موضعی صریح در برابر تلاشهای ایران برای نظامیسازی تنگه هرمز اتخاذ کرده و با هرگونه تلاش تهران برای برقراری سیستم عوارضگیری از کشتیهای تجاری که از این آبراه حیاتی عبور میکنند، مخالفت کرده است. وزیر خارجه آمریکا تصریح کرد که این دیدگاه چین کاملا با استراتژی واشینگتن همسو است و ایالات متحده به هیچ وجه اجازه نخواهد داد که ایران در آبهای بینالمللی به مینگذاری بپردازد یا حق عوارضگیری را برای خود متصور شود.
در همین راستا، روبیو اشاره کرد که واشینگتن در حال پیشبرد یک پیشنویس قطعنامه در سازمان ملل متحد است که تاکنون بیش از صد کشور، از جمله بحرین به عنوان یکی از حامیان اصلی، از آن حمایت کردهاند. هدف از این قطعنامه، شفافسازی مخالفت جامعه جهانی با اقدامات تکاندهنده ایران در تنگه هرمز است و آمریکا امیدوار است که چین نیز در نهایت به این قطعنامه رای مثبت دهد تا فشار بینالمللی بر تهران افزایش یابد.
در بخش دیگری از این گفتگو، روبیو به مسئله حساس برنامه هستهای ایران پرداخت و بیان کرد که واشینگتن موضوع عدم دستیابی ایران به سلاح هستهای را به طور جدی با طرف چینی در میان گذاشته است. او توضیح داد که چین نیز به دلیل عضویت ایران در پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای، با هستهای شدن تهران مخالف است.
روبیو در حالی که این موضع چین را جدید نمیدانست، تاکید کرد که تفاوت اصلی در این است که ایالات متحده برخلاف سایر کشورها، اقدامات عملی و واقعی برای جلوگیری از این اتفاق انجام میدهد. او هشدار داد که جمهوری اسلامی در تلاش بود تا با ایجاد یک سپر دفاعی متشکل از تعداد زیادی موشک و پهپاد، تواناییهای متعارف خود را به سطحی برساند که بتواند برنامه هستهای خود را در سایه این حفاظت پیش ببرد.
به گفته روبیو، همین تهدید استراتژیک باعث شد تا رئیسجمهور ترامپ تصمیم به اقدامات سختگیرانه بگیرد. او معتقد است که تلاش ایران برای تبدیل یک آبراه بینالمللی به مسیر تحت کنترل خود، در واقع واکنشی به عملیات نظامی آمریکا بوده و تلاشی برای گروگان گرفتن اقتصاد جهانی است.
روبیو با صراحت اعلام کرد که اگر کشتیهای کشورهای دیگر نتوانند از تنگه خارج شوند، کشتیهای ایران نیز اجازه خروج نخواهند داشت و آمریکا اجازه نخواهد داد تهران تنها طرف سودبر از این وضعیت باشد. همچنین وزیر خارجه آمریکا درباره احتمال ازسرگیری عملیات نظامی تحت عنوان پروژه آزادی توضیح داد که این عملیات به درخواست دولت پاکستان متوقف شد تا فرصتی برای دستیابی به یک توافق دیپلماتیک فراهم شود.
او اشاره کرد که هرچند ناوشکنهای آمریکایی از خلیج فارس خارج شدند، اما همچنان هدف حملات ایران قرار گرفتند. با این حال، روبیو تاکید کرد که ترامپ قویاً راهحلهای دیپلماتیک را ترجیح میدهد و آمریکا هر فرصتی را برای مذاکره در اختیار حکومت ایران قرار داده است.
او اما خاطرنشان کرد که مشکل اصلی در ساختار داخلی نظام جمهوری اسلامی و شکافهای موجود در آن است، به گونهای که مذاکرهکنندگان ایرانی برای هر پاسخ ساده باید روزها با مراکز قدرت در داخل کشور خود رایزنی کنند که این موضوع نشاندهنده ضعف شدید رژیم در مرحله فعلی است. روبیو در نهایت هشدار داد که اگر دیپلماسی شکست بخورد، رئیسجمهور گزینههای متعددی برای اقدام دارد.
در همین حال، جان بولتون، یکی از چهرههای تاثیرگذار و حامی تغییر حکومت در ایران، در گفتگو با پادکست پولیتیکو در حاشیه اجلاس دموکراسی کپنهاگ، انتقاداتی را نسبت به مدیریت ترامپ و واکنشهای اروپا مطرح کرد. بولتون معتقد است که عدم مشورت ترامپ با متحدان اروپایی در ناتو پیش از آغاز عملیات جنگی یک اشتباه استراتژیک بود، اما در عین حال واکنشهای subsequently اروپا را نیز عامل بدتر شدن اوضاع دانست.
او با اشاره به وابستگی شدید اقتصادی کشورهای اروپایی به ثبات در خلیج فارس و نزدیکی جغرافیایی آنها به منطقه، استدلال کرد که این درگیری تنها یک جنگ آمریکایی نیست، بلکه جنگ اروپا نیز هست و دولتهای اروپایی باید مسئولیتهای خود را در قبال امنیت این منطقه بپذیرند. این اظهارات در حالی بیان میشود که اختلافات میان واشینگتن و برخی پایتختهای اروپایی بر سر نحوه برخورد با ایران در حال افزایش است
مارکو روبیو تنگه هرمز برنامه هستهای ایران روابط آمریکا و چین امنیت خلیج فارس